Valued Based Health Care

25 augustus 2017

De beste zorgresultaten tegen de laagste kosten

Nederland loopt voorop als het gaat om goede zorg maar niet als het gaat om de kosten. Geen wonder dat er steeds meer draagvlak is voor Value Based Health Care (VBHC), een relatief nieuw concept in Nederland. Uitgangspunt van VBHC is het maximaliseren van waarde voor patiënten. Dat wil zeggen: de beste zorgresultaten tegen de laagste kosten. VBHC binnen de acute zorg betekent samen met de ketenpartners de patient journey optimaliseren.

Patient centered, doctor driven

Nederland is druk met Value Based Health Care. Eén van de sprekers tijdens een VBHC congres in Utrecht op 11 mei jl. was de grondlegger van Valued based health Care, Harvard-econoom professor Michael Porter. Volgens Porter is de kracht van de benadering dat je begint bij de patiënt, hem echt centraal stelt en dat de zorgprofessional betrokken en geïnspireerd raakt doordat hij de meerwaarde ziet van deze manier van werken. De essentie van VBHC formuleert hij dan ook als: patient centered, doctor driven. Het is de enige manier om af te rekenen met de almaar stijgende zorgkosten.

Tijdens hetzelfde congres won Medtronics (een wereldwijd, vooraanstaand bedrijf op het gebied van medische technologie) de jaarlijkse prijs voor het beste omgaan met VBHC. Volgens Peter van Driessen, consultant bij Medtronics, scheelt het in de kosten als we waarde toevoegen aan de patiënt, maar daar is tijd voor nodig. De verzekeraars spelen daarbij ook een rol als een belangrijke partner.

Waardevolle zorg

‘Waardevolle zorg’ is wat iedereen wil, maar het is lastig om te bepalen wat dat inhoudt. Het thema ethiek reflecteert op de betekenis van termen die vaak worden gebruikt om gestalte te geven aan ‘waardevolle zorg’; zoals persoonsgerichtheid, effectiviteit, veiligheid, tijdigheid, toegankelijkheid en duurzaamheid. Maar hoe bepalen we welke waarden wel en welke niet relevant zijn? Neem het verhaal van een man die na een vingeroperatie zijn hobby niet meer kan uitoefenen, piano spelen. Of een vrouw die graag wandelt, maar na een ingreep aan haar been nog geen vijf minuten achter elkaar kan lopen. Een succesvolle behandeling is voor een patiënt niet altijd succesvol. De ingreep is geslaagd, maar dat een patiënt vervolgens de draad niet zomaar weer kan oppakken, is niet meegewogen in het succes. Komt dat doordat er in de zorg vooral gefocust wordt op de behandeling en minder op de mens?

Partnerschap tussen arts en patiënt

Een aantal ziekenhuizen, waaronder het Rotterdamse Erasmus MC, heeft de afgelopen tijd al stappen gezet richting meer waardegedreven zorg. Aan het begin van een behandeling worden de verwachtingen en wensen van elke patiënt vastgelegd. Daarna worden de vorderingen gevolgd. Zo ontstaat het beeld of de behandeling, vooral uit oogpunt van de patiënt, geslaagd is. De patiënt krijgt hierdoor een veel grotere rol. Zijn of haar wensen, verwachtingen en doelen worden leidend bij de behandeling. De bij het Erasmus MC benoemde hoogleraar ‘Kwaliteit en uitkomsten in de zorg’, professor Hazelzet, spreekt dan ook van een partnerschap tussen arts en patiënt. Dit sluit weer goed aan op kernthema’s van Patiëntenfederatie NPCF, zoals ‘samen beslissen’ en ‘kwaliteit van leven’. Niet het aanbod van zorg is belangrijk, maar de wens van de patiënt.

Meer aandacht voor communicatie

De patiënt centraal stellen klinkt goed, maar hoe pakt het in de praktijk uit? Betekent dat bijvoorbeeld dat wensen en verwachtingen rondom een behandeling een grotere rol gaan spelen? Volgens Lilian Willebrandts, centralist bij de Meldkamer Oost-Nederland (MON) moet er vanuit het oogpunt van de patient journeys meer aandacht zijn voor communicatie: “patiënten in de acute zorgketen moeten tijdens hun journey wel heel vaak hetzelfde verhaal vertellen. Aan de centralist, de ambulanceverpleegkundige, de SEH-arts, de SEH-verpleegkundige, ga maar door”. Het is belangrijk dat zorgverleners tijdens de overdracht eenduidig en zo bondig mogelijk met elkaar communiceren”.

Hoe doen wij het als Netwerken Acute Zorg in Nederland?

VBHC binnen de acute zorg betekent, zoals al eerder vermeld, samen met de ketenpartners de patient journey optimaliseren. Daarom is met alle elf netwerken besloten om als basis voor het kwaliteitskader, gezamenlijk patient journeys te ontwikkelen. Voor alle ROAZ-regio’s is onderzocht hoe het pad van de patiënt door de spoedzorgketen verloopt. Daartoe heeft een team van zorgverleners samen met een verzekeraar en een patiëntvertegenwoordiger in iedere ROAZ-regio twee patient journeys doorlopen en qua personeel en beslissingsmomenten het volgende onderzocht:

  • Wat gebeurt er in de ideale situatie – hoe verloopt het proces?
  • Wat moet er aanwezig zijn – wat is de structuur?
  • Wie is daarvoor verantwoordelijk – wie heeft de regie?
  • Welke snelheid is nodig voor een optimale kwaliteit van zorg – wat is de uitkomst?

Aan de hand hiervan kunnen de patiënt journeys op uniforme wijze worden opgesteld en landelijk besproken met vertegenwoordigers van betrokken organisaties die samen de schakels van de spoedzorgketen voor hun rekening nemen; patiënten, huisartsen, meldkamer/ambulance, ziekenhuizen en zorgverzekeraars. Op deze manier kunnen we de kwaliteit van de zorg naar een hoger niveau tillen, en dat is iets wat zowel de patiënt als de kostenverlaging binnen de zorg ten goede komt.

Danielle Bonink

0 reacties
Reacties

Nog geen reacties.

Reageer

Reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *